Posłanka Agnieszka Maria Kłopotek - Wystąpienie z dnia 09 września 2025 roku.

Stenogram

9. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (druki nr 1431 i 1571).

Poseł Agnieszka Maria Kłopotek:

    Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe zabieram głos w sprawie projektu, który usuwa ważną barierę administracyjną i tworzy systemowy cyfrowy mechanizm dostępu za zgodą przedsiębiorcy do wybranych danych z konta płatnika składek w ZUS dla podmiotów weryfikujących jego sytuację gospodarczą i finansową.

    Dziś rzetelność partnera biznesowego weryfikuje się głównie papierem: zaświadczeniami, skanami, oświadczeniami, które trzeba najpierw uzyskać, a potem przenosić między instytucjami. To kosztuje czas i pieniądze, obciąża przedsiębiorców oraz banki, spowalnia decyzje kredytowe i kontraktowe, a w efekcie hamuje płynność obrotu. Dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw, który wytwarza niemal połowę PKB i w znacznej mierze finansuje inwestycje kredytem, te opóźnienia bywają barierą rozwojową. Ten projekt odpowiada na tę bolączkę: cyfryzuje, automatyzuje i upraszcza.

    Projekt zakłada m.in. pełną elektronizację dostępu, bez papieru, z zachowaniem standardów ochrony danych. Korzyści proponowane w projekcie to z perspektywy przedsiębiorcy mniej biegania po zaświadczenia, szybsze decyzje kredytowe, tańsza obsługa, większa przewidywalność. Z perspektywy instytucji finansowych i kontrahentów - przyniesienie automatyzacji i weryfikowalności danych, lepsze zarządzanie ryzykiem. Z perspektywy gospodarki - większa przejrzystość informacji i sprawniejszy obrót.

    Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe co do kierunku jest oczywiście za. Deregulacja, cyfryzacja i racjonalizacja obiegu informacji są bardzo potrzebne. Ale jak zawsze w sprawach publicznych danych wrażliwych diabeł tkwi w szczegółach. Dlatego zachęcamy do dyskusji nad uszczegółowieniem przepisów i uważamy, że potrzebna jest zgoda i kontrola również po stronie przedsiębiorcy. Zgoda wyłącznie konkretna, jednorazowa i celowa dla wskazanego podmiotu i na dostęp do ściśle określonego zakresu danych. Obowiązkowy podgląd w PUE ZUS kto, kiedy i na jakiej podstawie pobrał dane. Rejestr zdarzeń związanych z dostępem. Prosty mechanizm odwołania lub wycofania zgody, zanim zostanie użyta. Jasne, publiczne warunki przyłączenia dla mniejszych instytucji finansowych i firm pożyczkowych, by rozwiązanie nie faworyzowało największych graczy. Prosty, darmowy dla przedsiębiorcy kanał wyrażania zgody oraz wglądu w historię zapytań. Wdrażanie tego projektu. Vacatio legis - 12 miesięcy, oczywiście to popieramy, ale wypełnione realnym planem wdrożeniowym ZUS. Dokumentacja API, środowisko testowe, pilotaż z udziałem małych i średnich przedsiębiorstw oraz banków spółdzielczych.

    Po 18 miesiącach od wejścia w życie - raport dla Sejmu, jak wygląda sytuacja z wprowadzaniem. Liczba zapytań, czas decyzji kredytowych, zgłoszone incydenty, reklamacje, efekty - to warunek zaufania i możliwości szybkiej korekty. Podkreślam: to rozwiązanie nie tworzy tylnych drzwi do danych. To ścisły i mierzalny mechanizm, który przestawia analogowy obieg zaświadczeń na cyfrowy, ograniczając biurokrację, a nie prawa przedsiębiorcy. W modelu: zaufanie, ale weryfikowalne.

    Wysoka Izbo! Od lat mówimy: mniej papieru, więcej zaufania i rozsądku. Ten projekt przy wprowadzeniu wskazanych bezpieczników jest krokiem właśnie w tym kierunku. Ułatwi życie przedsiębiorcom w małych miastach i wsiach, usprawni decyzje banków spółdzielczych i kontrahentów, a państwu pozwoli świadczyć nowoczesną, przewidywalną usługę.

    W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe deklaruję poparcie dla kierunku zmian i otwartość na poprawki wnoszone w tym projekcie. Oczywiście będziemy za dalszym procedowaniem nad tym projektem. Dziękuję bardzo.