Poseł Włodzimierz Czarzasty

Stenogram

31. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Tadeusz Tomaszewski:

    Szanowny Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Szanowna Pani Minister! Od 3 czerwca trwa w spółce Jeremias w Gnieźnie strajk części załogi reprezentowanej przez związki zawodowe i inicjatywę pracowniczą. Pracownicy domagają się 800 zł podwyżki dla każdego pracownika, wydłużenia przerwy z 15 do 30 minut, skrócenia okresu rozliczeniowego nadgodzin z 12 miesięcy do 1 miesiąca oraz przywrócenia zasad premiowania sprzed sierpnia 2023 r. Dodatkowo strajkujący domagają się przywrócenia do pracy zwolnionych działaczy związkowych - przywrócenia do pracy na podstawie wyroku sądu poprzez zabezpieczenie. Do dnia dzisiejszego firma na to nie pozwala mimo wyroku sądu przywracającego do pracy działaczy związkowych i społecznego inspektora pracy. Firma także podważa prawne uzasadnienie strajku oraz sporu zbiorowego, mimo że zanim doszło do sporu zbiorowego i strajku, organizator sporu zbiorowego, tj. inicjatywa pracownicza, przeprowadził wszystkie przewidziane prawem kroki, łącznie z referendum strajkowym.

    W tej sprawie brak dialogu. Jeżeli chodzi również o władze samorządowe, odbyła się sesja nadzwyczajna Rady Miasta, na której właśnie zachęcano strony protestu do podjęcia dialogu. Także pani minister osobiście wysłuchała części załogi (Dzwonek), kiedy była tam, na miejscu.

    Wobec powyższego chciałbym zapytać, czy w ocenie pani minister zasadne jest podważanie przez firmę Jeremias w Gnieźnie legalności tego protestu. Dziękuję. (Oklaski)

31. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk:

    Panie Marszałku! Szanowni Państwo! Panie Pośle! Bardzo serdecznie dziękuję panu posłowi Tadeuszowi Tomaszewskiemu za pytanie o strajk w gnieźnieńskiej spółce Jeremias. Zanim odpowiem na pytanie o ten konkretny spór, kilka ogólnych i wartych przy tej okazji przypomnienia prawd.

    Po pierwsze, przypominam, że III Rzeczpospolita została zbudowana na barkach strajkujących robotników. To ważna i warta przypominania część naszej wspólnej historii, bo strajk i walka o godne warunki pracy zajmują w tej historii honorowe miejsce. Prawo do strajku, i to jest druga prawda, i prawo do zrzeszania się w związkach zawodowych jest konstytucyjnym prawem, prawem chronionym i gwarantowanym przez polską ustawę zasadniczą. Po trzecie i równie ważne, prawo pracy, w tym prawo do prowadzenia sporu zbiorowego, jest częścią polskiego prawa i jako część polskiego prawa prawo pracy musi być respektowane i przestrzegane, a jego łamanie - piętnowane. Po czwarte, polski pracownik to nie jest pracownik drugiej kategorii. Polskiego pracownika w Polsce chroni polskie prawo. I każda firma: hiszpańska, włoska, francuska czy niemiecka, ma obowiązek w Polsce do polskiego prawa, prawa pracy, się stosować. Utrudnianie prowadzenia sporu zbiorowego jest na mocy tego polskiego prawa przestępstwem ściganym z urzędu przez prokuraturę.

    To są ważne prawdy, warte przypominania za każdym razem, kiedy dyskutujemy o walce pracowników o godne warunki pracy, o godną płacę, o poprawę ich sytuacji. Nie jest rolą ministra pracy ocenianie racji stojących po jednej czy drugiej stronie konkretnego sporu, ale jest rolą ministra pracy i jest rolą państwa stanie na straży prawa, także na straży prawa pracy.

    Przechodząc do konkretnego sporu zbiorowego toczącego się w spółce Jeremias, powiem, że oczywiście sprawa podważania przez pracodawcę legalności trwającego tam strajku i całego sporu zbiorowego jest mi doskonale znana. W mojej jako ministra pracy ocenie ten spór jest sporem legalnym. Spór zbiorowy trwający w spółce Jeremias jest sporem legalnym. Aby nie kierować się tylko własnym przekonaniem, lecz oprzeć swoje działania i opinie na zdaniu ekspertów, zleciłam w podległym mi ministerstwie przygotowanie odpowiedniej ekspertyzy prawnej. Z ekspertyzy tej także jednoznacznie wynika, że spór zbiorowy w spółce Jeremias w Gnieźnie został wszczęty zgodnie z obowiązującym prawem przez podmiot do tego uprawniony, tzn. komisję zakładową związku zawodowego Inicjatywa Pracownicza, w sprawie dotyczącej warunków pracy i płacy. Pracownicy zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o rozwiązywaniu sporów zbiorowych zwrócili się do pracodawcy z żądaniem m.in. podwyżki wynagrodzeń o 800 zł. Żądania te nie zostały przez pracodawcę spełnione. Pracodawca początkowo przystąpił do rokowań, uznając spór za legalny, jednak na dalszym etapie zmienił stanowisko.

    Jako ministra rodziny, pracy i polityki społecznej od początku, także na podstawie analiz prawnych przeprowadzonych w ministerstwie, uznawałam ten spór zbiorowy za legalny i w tej sprawie nic się nie zmienia. W związku z tym, działając w oparciu o ustawę o rozwiązywaniu sporów zbiorowych, w listopadzie 2024 r. wyznaczyłam w sprawie tego sporu mediatora. Stronom nie udało się osiągnąć porozumienia, co doprowadziło do rozpoczęcia strajku przez pracowników.

    Ministerstwo pracy na bieżąco monitoruje przebieg strajku, zwracając szczególną uwagę na wszelkie możliwe nadużycia czy naruszenia praw pracowniczych. Analizujemy wszystkie napływające doniesienia i w razie potrzeby podejmiemy odpowiednie działania, kierując sprawę do odpowiednich organów, takich jak Państwowa Inspekcja Pracy, takich jak prokuratura. To nie są czcze zapowiedzi. Analogiczne działania podejmowaliśmy już w przeszłości w stosunku do firm takich jak Kaufland i Amazon. Raz jeszcze przypomnę: polskie prawo pracy to część polskiego prawa i rolą wszystkich organów państwa jest na straży tego prawa stać.

    Raz jeszcze jako minister pracy uprzejmie przypominam, że strajk jest konstytucyjnym prawem pracowników zrzeszonych w związkach zawodowych. Prawo to nie bez przyczyny zostało ujęte w ustawie zasadniczej. Stoję i będę stała na straży tego prawa, tak jak całe ministerstwo, tak jak wszystkie instytucje państwa. I raz jeszcze przypominam, że utrudnianie strajku czy szerzej: któregokolwiek etapu sporu zbiorowego jest na mocy polskiego prawa przestępstwem ściganym z urzędu przez prokuraturę. Dziękuję. (Oklaski)

31. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Tadeusz Tomaszewski:

    Panie Marszałku! Szanowna Pani Minister! Wysoki Sejmie! Byliśmy w miejscu strajku, tzn. była pani minister, pani wicemarszałkini Senatu Magdalena Biejat, pani poseł Joanna Wicha, pani poseł Katarzyna Ueberhan i moja osoba. Byliśmy z interwencją poselską po to, żeby wysłuchać obu stron. Zostaliśmy zaproszeni na rozmowę tylko i wyłącznie z jedną stroną: przedstawicielem zarządu firmy oraz częścią osób, które nie podzielają strajku. Kiedy zaproponowaliśmy rozmowę z drugą stroną, z osobami strajkującymi, nie wpuszczono nas tam. Dlatego, po pierwsze, mamy obawy o warunki, w jakich przebywają strajkujące tam osoby. Po drugie, z informacji wynika, że nie zawsze spełniane są podstawowe elementy socjalne (Dzwonek) związane z bytem tamtych pracowników.

    Pani minister wspomniała o tym, że w ubiegłym roku wydelegowała tam mediatora. Czy wobec tej nowej sytuacji dotyczącej trwającego sporu, który właściwie trwa czwarty czy piąty tydzień, istniałaby możliwość ponownego wysłania mediatora? Chodzi o to, aby można było mimo wszystko dążyć do dialogu i porozumienia z udziałem trzeciej strony. Dziękuję.

31. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk:

    Szanowny Panie Pośle! Ustawa o rozwiązywaniu sporów zbiorowych jasno określa zasady i etapy każdego sporu zbiorowego, tak żeby zgodnie z literą i duchem prawa przeprowadzać poszczególne etapy. Rzeczywiście na etapie mediacji skierowałam jako minister pracy mediatora do tego sporu zbiorowego. Mediacje nie przyniosły skutku, dlatego pracownicy zdecydowali się przejść do kolejnego etapu sporu zbiorowego, jakim jest trwający obecnie strajk. Na tym etapie nie ma takiej możliwości, aby skierować ponownie mediatora, ponieważ etap mediacji został zakończony.

    Jeżeli chodzi o sygnały dotyczące możliwych nadużyć, to oczywiście odpowiednim organem, z którym także pozostajemy w kontakcie i w razie potrzeby będziemy składać do niego dodatkowe wnioski i zawiadomienia, jest Państwowa Inspekcja Pracy. Państwowa Inspekcja Pracy już się tym zainteresowała i przeprowadziła szereg kontroli w spółce Jeremias w związku z doniesieniami o możliwych naruszeniach prawa pracy. W związku z sygnałami o naruszeniach przepisów prawa pracy i prawa w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy inspektor pracy wydał zarządowi Jeremias łącznie 23 decyzje, 10 nakazów, 1 decyzję ustną, 4 wnioski, 1 mandat i 2 wnioski o ukaranie w związku z podejrzeniem popełnienia wykroczenia. Monitorujemy tę sytuację i będziemy podejmować adekwatne działania bez wnikania w rację tej czy drugiej strony sporu. Apelujemy niezmiennie o dochowanie zasad dialogu społecznego, dążenie do porozumienia i przede wszystkim poszanowanie przepisów prawa pracy i prawa dotyczącego prowadzenia sporów zbiorowych, bo jest to fundament rozwiązywania tego typu sytuacji i konfliktów. Natomiast dobrostan pracowników, także tych, którzy podjęli się strajku, jest i pozostaje pod szczególną uwagą ministerstwa pracy, Państwowej Inspekcji Pracy i odpowiednich organów. Dziękuję.