Pytania w sprawach bieżących.
Szanowna Pani Marszałkini! Szanowny Panie Ministrze! Szanowni Państwo! W październiku 2023 r. ówczesny minister kultury i dziedzictwa narodowego pan prof. Piotr Gliński otworzył w Toruniu Muzeum ˝Pamięć i Tożsamość˝ im. św. Jana Pawła II. Powiedział wtedy, tu pozwolę sobie zacytować: To miejsce wyjątkowe, którego celem jest przedstawienie dziejów państwa polskiego - od chrześcijańskich początków po współczesność - widzianych przez pryzmat aksjologii św. Jana Pawła II, największego Polaka w dziejach.
Cel sam w sobie bardzo ważny dla wielu Polek i Polaków. Niestety okazało się, że interes biznesmena z Torunia był dla PiS-u ważniejszy niż dobro ogółu.
(Poseł Ireneusz Zyska: Nie kłam! Co to za insynuacje?)
Dlatego, szanowny panie ministrze, poproszę o informację, jaka była geneza powstania muzeum i jaki był całkowity koszt realizacji inwestycji. Proszę mi także powiedzieć, jak wyglądało pozyskiwanie eksponatów muzealnych i czy w momencie otwarcia obiektu ekspozycja stała już istniała. Ponadto bardzo będę wdzięczny za informację, która pojawiała się w mediach, a której nie jesteśmy w stanie w tej chwili zweryfikować, czy muzeum posiada apartamenty na wynajem, co nie dziwi w odniesieniu do polityki apartamentowej obywatelskiego kandydata PiS-u na prezydenta.
(Poseł Ireneusz Zyska: Dajcie mi człowieka, a znajdzie się paragraf...)
Bardzo proszę o informację, czy muzeum rzeczywiście posiada takie apartamenty na wynajem.
(Poseł Grzegorz Matusiak: Ale to wyście budowali te apartamenty... Platforma budowała...)
Będę bardzo wdzięczny za wszystkie wyczerpujące informacje na temat inwestycji wskazanej w pytaniu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
(Głos z sali: Skandal!)
Pytania w sprawach bieżących.
Bardzo dziękuję.
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Bardzo dziękuję za to pytanie. To rzeczywiście, panie pośle, miejsce pod wieloma względami wyjątkowe, a na pewno wyjątkowo drogie. Wszystko zaczęło się w roku 2018, kiedy minister kultury i dziedzictwa narodowego zawarł z fundacją Lux Veritatis, właścicielem m.in. telewizji Trwam, umowę o utworzeniu wspólnej instytucji kultury pod nazwą Muzeum ˝Pamięć i Tożsamość˝ im. Jana Pawła II. Umowa została zawarta na czas określony do 31 grudnia 2023 r. Zgodnie z tą umową Tadeusz Rydzyk zobowiązał się przekazać muzeum w formie użytkowania nieruchomość składającą się z działek, na których miało zostać posadowione muzeum. Od tej pory niemal na każdym kroku pojawiają się niespodzianki. Bo oto reprezentujący Skarb Państwa minister decyduje się na wydanie publicznych pieniędzy na budowę obiektu na de facto prywatnej nieruchomości. Muzeum z kolei zobowiązało się do zwrotu nieruchomości po wygaśnięciu umowy, co oznacza, że działka wraca do fundacji, ale już nie pusta, tylko zabudowana, i to za publiczne pieniądze. Łączne koszty budowy muzeum oraz wystawy stałej to nakłady ze strony budżetu państwa na poziomie prawie 206 mln zł - wystawy stałej, która de facto nie została dokończona, więc muzeum nie odgrywa dzisiaj w pełni swojej roli. Apartamenty, o które pan poseł pytał, rzeczywiście powstały, ale nie to wydaje się w tej całej sytuacji najciekawsze. Skoro powstało muzeum, to trzeba było też w pewnym momencie zadbać o eksponaty, bo przecież muzeum to artefakty. Ich zakupem nie zajmowali się muzealnicy, jak to zwykle bywa w przypadku muzeów, tylko projektanci wystawy. Ci dokonywali bardzo pośpiesznych zakupów, bo w krótkim czasie trzeba było muzeum wyposażyć, stąd też zakupy na eBayu czy Allegro. Tadeusz Rydzyk chciał mieć także swój wkład w muzeum. Zadeklarował przekazać na własność zbiór nagrań audio-wideo. Zgodnie z wyceną dołączoną do umowy wartość tego zbioru to 88 mln zł. Jednak powiedzieć, że wycena jest bardzo ogólna, to jak nic nie powiedzieć, bo nie zawiera ona żadnej analizy ani wiarygodnego urealnienia wyceny materiałów, co powinno od samego początku budzić niepokój.
Idea budowy tego muzeum jest kwestią bardzo złożoną. Ponad wszelką wątpliwość ministerstwo nie zadbało należycie o interes państwa, budując obiekt na nieswojej działce, bez zabezpieczenia prawa do gruntu. W momencie gdy ta umowa wygaśnie, beneficjentem inwestycji za prawie 206 mln zł staje się fundacja Lux Veritatis. Nawet nie Kościół katolicki, ale prywatna fundacja. Zadaniem ministerstwa jest więc obecnie zabezpieczenie interesów Skarbu Państwa. Zakończyła się kontrola NIK-u, trwa postępowanie CBA. Złożone zostało do prokuratury zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa. Dalsze kroki podejmować będziemy po zapoznaniu się z wynikami tych śledztw. Dziękuję. (Oklaski)
Pytania w sprawach bieżących.
Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo...
Wicemarszałek Dorota Niedziela:
Panie pośle Gliński...
(Poseł Piotr Gliński: Słucham, pani marszałek.)
Bardzo proszę nie przeszkadzać, dobrze? Proszę dać możliwość wypowiedzi panu posłowi. Zaraz pan będzie miał swoją...
(Poseł Piotr Gliński: Ale proszę interweniować... Kłamstwa, oburzające kłamstwa.)
Panie pośle, może pan złożyć to na piśmie, ale proszę nie pokrzykiwać. Naprawdę przeszkadza to osobom, które zadają pytanie. Zwracam uwagę...
(Poseł Piotr Gliński: Ja mam na piśmie przygotowane, pani marszałek.)
To proszę pokazać karteczkę, ale nie krzyczeć.
Zapraszam, panie pośle.
Poseł Henryk Szopiński:
Pani Marszałek! Panie Ministrze! Ja chciałem tutaj dodatkowo dopytać...
Wicemarszałek Dorota Niedziela:
Panie pośle, proszę zejść z mównicy.
(Poseł Piotr Gliński: Pani marszałek, składam właśnie na piśmie.)
(Poseł Jacek Niedźwiedzki: Na plecy proszę sobie nakleić.)
Panie pośle, aż się dziwię. Jest pan tyle lat w Sejmie, nie zna pan regulaminu Sejmu. Na piśmie składa się wtedy, kiedy ma się wystąpienie. Pan nie ma wystąpienia, tylko pan przeszkadza w obradach Sejmu. Jeżeli pan chce, ja zaraz panu przeczytam formułkę, która niesie za sobą - pan wie jakie - konsekwencje. A więc bardzo proszę nie tylko o zachowanie kultury, ale także o zapoznanie się z regulaminem Sejmu. Dziękuję.
Zapraszam, panie pośle.
Poseł Henryk Szopiński:
W mediach o. Tadeusza Rydzyka trwa gorąca dyskusja, panuje swego rodzaju wzmożenie, na temat działalności resortu w sprawie tej placówki. Chciałbym tutaj dopytać, czy prawdą jest to, co zarzucają media, właśnie media Tadeusza Rydzyka, że resort podjął próbę zniszczenia placówki. To jest jedno pytanie. I drugie. Chciałbym jeszcze dopytać, jak resort odpowie na zarzut pojawiający się w tej przestrzeni, dotyczący walki resortu z Kościołem katolickim w naszym kraju. Panie ministrze, proszę o odpowiedź na te dwa pytania. Dziękuję bardzo.
Pytania w sprawach bieżących.
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Pośle! Rząd, choć rzeczywiście wydał na ten cel spore pieniądze publiczne, dziś ma minimalny wpływ na tę instytucję. Dowodem na to jest chociażby odwołanie zastępcy dyrektora muzeum bez opinii ministerstwa. Ale czy mówienie o tym, jak wydatkowano publiczne środki, czy wskazywanie pewnych nieprawidłowości oznacza walkę z Kościołem? Nie.
Przykładów nie trzeba szukać daleko. Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego na warszawskim Wilanowie to miejsce, które w nowoczesny sposób opowiada o bezsprzecznie wyjątkowych postaciach. Instytucja ta współprowadzona jest przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
(Wypowiedź poza mikrofonem)
Tylko w ubiegłym roku przeznaczono na działalność muzeum ponad 8 mln zł, podobnie będzie także w tym roku.
(Poseł Piotr Gliński: A kto podjął decyzję...)
Ministerstwo współprowadzi także Muzeum Dom Rodzinny Ojca Świętego Jana Pawła II w Wadowicach. To historyczne miejsce otrzymało od ministerstwa w zeszłym roku ponad 1 mln zł, także w tym roku ministerstwo będzie współfinansować tę instytucję.
W samym roku 2024 na wsparcie kościołów i instytucji kościelnych ministerstwo przeznaczyło łącznie prawie 160 mln zł. W ramach tej kwoty dofinansowaliśmy 479 projektów w 12 najrozmaitszych programach: od ochrony zabytków, przez wsparcie działań muzealnych, po kulturę cyfrową.
Oczywiście nie możemy zapominać o Muzeum ˝Pamięć i Tożsamość˝. Na podstawie umowy podpisanej przez poprzedni rząd przeznaczamy na jego działalność kwotę 15 mln zł rocznie. Od początku tego roku muzeum otrzymało już blisko 2 mln zł.
Jeżeli zatem, panie pośle, pada zarzut, że ministerstwo walczy z Kościołem, to należy to otwarcie i jasno dementować. Kościół katolicki jest bardzo ważnym elementem naszej kultury, ważnym dla wielu Polek i Polaków, ważnym także dla mnie, dlatego Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego dba i będzie dbać o tę część naszego dziedzictwa. Kluczowe w tej sprawie jest to, że nie ma znaczenia, czy wniosek o dofinansowanie w programach składa dom kultury czy parafia. Jeśli jest on wartościowy i transparentny, to zawsze może liczyć na wsparcie ministerstwa. Zresztą instytucje współprowadzone przez ministerstwo są tego najlepszym dowodem. Dziękuję. (Oklaski)