Posłanka Krystyna Sibińska

Stenogram

10. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Artur Jarosław Łącki:

    Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Ostatnie lata w gospodarce morskiej to czas niewykorzystanych szans i błędnych decyzji. Zapowiedzi budowy nowych promów skończyły się rdzewiejącą stępką i tylko ładnymi slajdami, za którymi nie było żadnych konkretów. Stocznie stanęły nad przepaścią - gigantyczne straty Stoczni Szczecińskiej i pieniądze wyrzucone w błoto. Zamiast nowego doku stocznie stanęły przed widmem katastrofy finansowej. W Polsce armatorzy przez złe decyzje tracili rynek przewozów promowych. Lata rządów PiS to pasmo niepowodzeń, złych decyzji i totalnej amatorszczyzny.

    Panie Ministrze! W związku z tym mam pytania, które chciałbym zadać i na które chciałbym dostać odpowiedź. Jakie plany inwestycyjne w kontekście budowy nowych jednostek morskich, wsparcia stoczni oraz budowy właśnie nowych jednostek realizuje obecny rząd? Co zamierza zrobić, aby nadrobić stracony czas i przywrócić gospodarce morskiej priorytetowe znaczenie w kraju? Jakie konkretne działania i inwestycje planuje ministerstwo w celu zwiększenia konkurencyjności polskiej żeglugi promowej, zwłaszcza w kontekście modernizacji floty i otwierania nowych połączeń, aby skutecznie konkurować na Bałtyku? Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje wprowadzić nowe instrumenty finansowe lub ułatwienia regulacyjne, które zachęcą prywatnych inwestorów do angażowania się w modernizację i rozwój wszystkich trzech filarów polskiego sektora morskiego: żeglugi promowej, statków i przemysłu stoczniowego? Dziękuję. (Oklaski)

10. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury Arkadiusz Marchewka:

    Szanowna Pani Marszałek! Szanowni Państwo Parlamentarzyści! Również chciałbym przywitać uczniów Społecznej Szkoły Podstawowej nr 1 z mojego rodzinnego Szczecina. (Oklaski)

    Odpowiem na pytania posłów i idę do was.

    Szanowny Panie Pośle! Chcę powiedzieć jasno: stawiamy na gospodarkę morską, na jej rozwój, stawiamy na ambitne inwestycje, na zbudowanie silnej biało-czerwonej marki na morzach i oceanach.

    Chcę zacząć od inwestycji, które realizujemy. Jak państwo pamiętacie, w 2017 r. była taka słynna stępka. Wtedy poprzedni rząd zapowiadał budowę nowoczesnych promów w polskiej stoczni. Jak się okazało, nic z tego nie wyszło. Budowa została przeniesiona do stoczni prywatnej w Gdańsku i okazało się, że projekt jest zupełnie pusty, nie ma zapewnionego finansowania. W momencie, kiedy przejąłem odpowiedzialność ze sprawy gospodarki morskiej, okazało się, że stocznia od blisko 10 miesięcy nie dostaje pieniędzy za swoją pracę. Można powiedzieć, że duża część przemysłu stoczniowego, w tym polscy armatorzy, stanęła przed perspektywą bardzo trudnej sytuacji, a wręcz można powiedzieć: nad przepaścią. Jeżeli nie będziemy odnawiać naszej floty, nie mamy szans na konkurowanie na Bałtyku. Średni wiek naszych promów dzisiaj to jest 25 lat. Aby odzyskać naszą konkurencyjną pozycję, potrzebujemy nowych jednostek. Podjęliśmy zdecydowane działania, aby zrealizować ten projekt. W ubiegłym tygodniu została podpisana umowa inwestycyjna o wartości 1300 mln zł. Za te pieniądze zbudujemy trzy nowoczesne promy o linii ładunkowej 4 km, aby obsługiwały zarówno towary, jak i pasażerów na linii Świnoujście - Szwecja.

    Jest to bardzo istotne, abyśmy nadal mieli silną pozycję, dominującą pozycję na Bałtyku. Nasz rząd realizuje działania inwestycyjne na drodze. Kończymy budowę drogi ekspresowej S3 w zachodniej części kraju po wizycie i spotkaniu międzynarodowym rządów Czech i Polski. Czesi ogłosili przetargi na realizację drogi S3 po swojej stronie. Mamy cały korytarz transportowy w Skandynawii i musimy doprowadzić do tego, aby ten ostatni odcinek przez Morze Bałtyckie również należał do nas. Stąd te odważne, ambitne inwestycje, na które przeznaczamy 1300 mln zł. Tylko dla przykładu państwu powiem, że kiedy poprzedni rząd w 2015 r. przejmował władzę, to udział polskich armatorów na tzw. zachodniej flance, pomiędzy Polską a Szwecją, stanowił ponad 80% udziału w rynku. Kiedy oddawali władzę, to było pięćdziesiąt kilka. To tylko pokazuje, jak brak decyzji albo złe decyzje doprowadziły do bardzo trudnej sytuacji. Naszą rolą jest odbudowanie tej konkurencyjnej pozycji. Dlatego nasi armatorzy będą ze sobą współpracować, po to aby tworzyć silną markę. Mając 10 promów, potem trzy nowe, będziemy ofensywnie realizować również nowe połączenia. To jest pierwsza sprawa.

    Druga sprawa dotyczy przemysłu stoczniowego, o który zapytał pan poseł. W 2023 r. Stocznia Szczecińska ˝Wulkan˝, za którą jesteśmy odpowiedzialni jako Ministerstwo Infrastruktury, po wnikliwym audycie odnotowała stratę w wysokości 136 mln zł. Powiedziałem wtedy, że skończył się czas partyjnych nominatów, teraz czas na fachowców i profesjonalistów branży morskiej. Są tego pierwsze efekty. Pierwszy rok naszej działalności stocznia zakończyła wynikiem 17 mln zł na plusie i to nie jest nasze ostatnie słowo. Chcemy, aby stocznia się rozwijała, dlatego w ubiegłym tygodniu podpisaliśmy umowę inwestycyjną na kwotę 240 mln zł. Za te pieniądze wybudujemy dok dla Morskiej Stoczni Remontowej ˝Gryfia˝, który będzie mógł obsługiwać i przejmować największe statki wpływające do portu w Szczecinie. Zwiększymy także potencjał produkcyjny i wyposażymy w nowy park maszynowy Stocznię Szczecińską ˝Wulkan˝, bo stocznie chcą się rozwijać, a my będziemy im to umożliwiać. To jest konkretne działanie, które pokazuje, że po latach zapaści, złych decyzji, wyrzucania pieniędzy w błoto mamy do czynienia z fachowcami, którzy wyprowadzają stocznie na prostą, ambitnie inwestują. Chcemy te stocznie rozwijać.

    Trzecia rzecz, o którą zapytał pan poseł, to jest kwestia związana z budową jednostek dla naszych uczelni morskich. Jak państwo wiecie, mamy w Polsce dwie uczelnie morskie, które podlegają ministrowi infrastruktury, czyli Politechnikę Morską w Szczecinie i Uniwersytet Morski w Gdyni. Jestem przekonany, że studenci zasługują na najwyższą jakość kształcenia, że naukowcy zasługują na najnowocześniejszy sprzęt, a Polska zasługuje na nowy żaglowiec, który będzie jej ambasadorem na morzach i oceanach całego świata. Dlatego decyzja przedstawiona przez pana premiera Donalda Tuska w ubiegłym tygodniu podczas kongresu morskiego jasno zakłada, że wybudujemy jednostki dla naszych uczelni morskich. Zbudujemy następcę Daru Młodzieży. Będzie to miejsce, gdzie będzie mogła się szkolić młodzież, gdzie będą mogli się szkolić studenci. Zbudujemy jednostkę, która będzie wizytówką na morzach i oceanach całego świata. Obecny Dar Młodzieży ma już ponad 40 lat i najwyższy czas, aby po latach bardzo mocnej pracy dla naszego kraju po prostu przeszedł na zasłużoną emeryturę.

    Drugi element to jest statek naukowo-badawczy dla Politechniki Morskiej w Szczecinie. Jest to najnowocześniejsza jednostka, dzięki której będą mogły być wykonywane nie tylko szkolenia dla kształczących się marynarzy, ale także badania morskie na najwyższym poziomie innowacyjności. Będzie to statek wyposażony w automatykę, robotykę podwodną. Są to działania, które będą kosztować w sumie ok. 1 mld zł. Więc jeżeli popatrzymy na ostatnie zapowiedzi, które przedstawił pan premier Donald Tusk, to inwestycje w sektorze morskim wyniosą blisko 2,5 mld zł. (Oklaski)

    (Poseł Piotr Kandyba: Pięknie.)

    Mógłbym jeszcze powiedzieć oczywiście o sytuacji naszych największych portów, bo one też mają się czym pochwalić, ale myślę, że te działania (Dzwonek), które zostały w ubiegłym tygodniu zapowiedziane, świadczą o jednym: stawiamy na gospodarkę morską. Dziękuję. (Oklaski)

    (Głos z sali: Brawo!)

10. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Jarosław Wałęsa:

    Dziękuję.

    Pani Marszałek! Panie Ministrze! Dziękuję za tak kompleksową odpowiedź. Rzeczywiście możemy odnieść wrażenie, że potrzebna jest - to jest oczywiste - synergia pomiędzy żeglugą promową a statkami szkolno-badawczymi, ale również przemysłem stoczniowym. Pan już próbował pod koniec swojej odpowiedzi mówić o inwestycjach w przemysł stoczniowy. Może pan powiedzieć trochę więcej na temat planów na najbliższe 5-10 lat w przypadku tych inwestycji, które są niezbędne.

    Koncentruję się w mojej pracy głównie na flotach statków szkolno-badawczych, bo przecież to jest kluczowe w kształceniu kadr morskich i innowacji. Mam nadzieję, że ten program będzie uwzględniał właśnie rozwój naszych uczelni morskich w kontekście przygotowania kadr na potrzeby rynku, a ten rynek jest wymagający, ta konkurencja jest wymagająca.

    A więc ta kompleksowa wizja ministerstwa jest zadowalająca. Proszę jednak powiedzieć więcej na temat (Dzwonek) przyszłych inwestycji w statki badawcze, jednostki specjalistyczne, programy wsparcia finansowego i ogólnie na temat ożywienia przemysłu stoczniowego po tym 8-letnim marazmie. Dziękuję. (Oklaski)

10. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury Arkadiusz Marchewka:

    Szanowna Pani Marszałek! Panie Pośle! Dziękuję za to pytanie. Myślę, że to, na co pan poseł zwrócił uwagę, jest niezwykle istotne, bo jeżeli mamy tworzyć silny filar gospodarczy, jakim jest właśnie gospodarka morska, to musimy również stawiać na kadry i właśnie na szkolenie, bo dobre działania edukacyjne będą sprawiać, że wysoko wykwalifikowani fachowcy będą mogli dobrze wykonywać swoją pracę.

    Tu chcę zapewnić państwa parlamentarzystów, że w tym roku przeznaczyliśmy rekordowe środki finansowe na funkcjonowanie naszych uczelni morskich. W sumie jest to ok. 300 mln zł. To najwyższa kwota w historii. Chcę państwu również powiedzieć, że jeszcze na początku maja przeznaczyliśmy dodatkowe 50 mln zł z myślą o naszych uczelniach morskich. Mówimy tutaj o rozwoju chociażby bazy i potencjału dydaktycznego dla naszych studentów czy o niezbędnych remontach na uczelniach morskich. To są pieniądze, które zostały przekazane w formie zwiększenia dotacji w ubiegłym tygodniu na poziomie 50 mln zł dla dwóch uczelni. A więc dostrzegamy to, realizujemy to. To jest dla nas kluczowe.

    Druga sprawa związana jest z przemysłem stoczniowym, o którym powiedział pan poseł. Nasze stocznie mają potencjał, żeby realizować te jednostki, natomiast myślę, że na sprawę przemysłu stoczniowego musimy popatrzeć trochę szerzej, w kontekście europejskim, dlatego że chociażby Chińczycy w ostatnich latach, mówiąc wprost, przedstawiali oferty w tak niskich cenach, bo mogą konkurować ceną pracy i tanimi kredytami, że duża część realizacji inwestycji żeglugowych, czyli budowy statków, przeniosła się w ciągu ostatnich 30 lat do Azji. Teraz Europa musi odzyskać swoją konkurencyjność, tzn. musi sprawić, żeby produkcja statków w Europie i w Polsce była bardziej opłacalna.

    W związku z tym wyszliśmy z dużą inicjatywą, która integruje kraje europejskie. po to aby przywrócić konkurencyjność polskiemu i europejskiemu przemysłowi. W ubiegłym tygodniu podczas kongresu morskiego, który odbywał się w Szczecinie, miało miejsce spotkanie ministrów do spraw morskich w ramach prezydencji Polski w Unii Europejskiej. Została przyjęta deklaracja szczecińska, która wzywa Komisję Europejską do przygotowania natychmiast strategii dla rozwoju przemysłów morskich, po to aby zwrócić uwagę na stworzenie preferencyjnych warunków do budowy statków właśnie w Europie. Chcemy, aby zostały przewidziane środki z funduszy unijnych również na sprawy związane z realizacją inwestycji militarnych, które dotyczą sektora morskiego.

    Chcemy również, aby kwestie związane z budową statków w Europie nie były objęte tak dużymi restrykcjami, jak dzieje się to obecnie w kontekście chociażby pomocy publicznej czy finansowania. Chińskie banki praktycznie nie mają restrykcji przy udzielaniu kredytów (Dzwonek), dlatego wielu armatorów decyduje się na budowę statków w Azji. Chcemy, aby te restrykcje zostały zmniejszone, dlatego ta deklaracja przyjęta przez ponad 20 krajów europejskich jest jasnym sygnałem, który wyszedł z Polski, ze Szczecina w ubiegłym tygodniu, że przemysł stoczniowy i gospodarka morska to filar naszego rozwoju i powinniśmy tworzyć jak najkorzystniejsze, preferencyjne warunki do rozwoju tego sektora. Dziękuję. (Oklaski)