Posłanka Katarzyna Ueberhan

Stenogram

9. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Anna Maria Żukowska:

    Dziękuję.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Bardzo się cieszę, że ministerstwo rozwoju dba o nasz rozwój w kosmosie, ale chciałabym, żeby równie mocno dbało o nasz rozwój tu, na Ziemi, w Polsce. Polacy i Polki potrzebują mieszkań, potrzebują ich szczególnie młodzi Polacy, żeby móc zakładać rodziny. Stąd moje pytanie do ministra rozwoju pana ministra Paszyka o stan prac nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa oraz niektórych innych ustaw złożonym 8 kwietnia 2024 r. do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, ustawy przygotowanej przez ówczesnego wiceministra Krzysztofa Kukuckiego z Lewicy. Co się dzieje z tą ustawą? Gdzie ona jest? Za chwilę będziemy obchodzili rocznicę jej przedłożenia. Dlaczego jeszcze nie została uchwalona? Wszyscy na nią czekamy po to, żeby zahamować, co już się dzieje, wzrost cen mieszkań i dać szansę na rozwój naszemu krajowi zgodnie z nazwą ministerstwa. Bo ten rozwój będzie wtedy, kiedy będzie miał kto go rozwijać, kiedy będą się rodziły dzieci, kiedy młodzi Polacy nie będą zaprzątali sobie głowy tym, że całe ich wynagrodzenie albo jego 3/4 musi iść na opłacenie wynajmu na wolnym rynku. Mieszkania na tani wynajem to jest program tego rządu, to jest zapisane w umowie koalicyjnej. Mam nadzieję, że minister Paszyk się zmobilizuje i odkopie tę ustawę, która leży na jego biurku. Chcę go zmobilizować, dlatego Koalicyjny Klub Parlamentarny Lewicy składa projekt ustawy w trybie projektu poselskiego. Mamy nadzieję, że to spowoduje, że pan minister Paszyk zaangażuje się bardziej i przyspieszy tę ścieżkę legislacyjną (Dzwonek) w ramach rządu, która będzie szybsza. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

9. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Tomasz Lewandowski:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Przewodnicząca! Szanowni Państwo! Bardzo dziękuję w imieniu ministra rozwoju za tę inicjatywę, za sformułowane pytania w trakcie pytań w sprawach bieżących. Te pytania zadali także posłowie Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość. A dziękuję, bo daje to doskonałą szansę na wyjaśnienie i sprostowanie, mówiąc zupełnie wprost, pewnych półprawd czy kłamstw, które pojawiają się w przestrzeni publicznej, a które dotyczą finansowania budownictwa społecznego i działań resortu rozwoju w tym zakresie.

    Szanowni Państwo! Podstawowymi dwoma programami, z których finansowane są budownictwo społeczne, komunalne, socjalne, a także TBS i SIM, są dwa programy. Pierwszy program BSK, budownictwa socjalnego i komunalnego, to program grantowy, w którym z pieniędzy z budżetu przeznaczamy bezzwrotne wsparcie na finansowanie działań nie tylko nowej budowy, ale także remontu pustostanów i modernizacji kamienic. Drugi program, w skrócie nazywany SBC, społecznego budownictwa czynszowego, to program, który jest tanim kredytowaniem działań TBS i SIM. W istocie jest spięciem finansowania ich działań inwestycyjnych, spięciem, bo poza partycypacją, a więc wkładem lokatorskim, poza bezzwrotnym wsparciem z programu BSK, jest także finansowanie zwrotne w postaci taniego kredytu SBC. Mówię o tym dlatego, żeby wyjaśnić, czy rzeczywiście rząd obciął środki na finansowanie budownictwa społecznego i w jakim jesteśmy punkcie.

    Otóż o tym, ile środków wydajemy na działania rządu w tym zakresie, działania państwa w tym zakresie, decydują dwa czynniki. Po pierwsze, czynnik formalny, limit, który jest wpisany do ustawy regulującej dany program mieszkaniowy i który jeszcze przez naszych poprzedników został ustalony na poziomie 1 mld zł rocznie. Mówię tutaj o programie najważniejszym, o którym toczy się dyskusja publiczna, programie budownictwa społecznego i komunalnego. Drugi czynnik niezwykle istotny to są środki, które są w budżecie państwa, i te, jak państwo posłowie wiecie, w zeszłym roku zostały zabezpieczone na poziomie 1 mld zł wprost w wydatkach budżetowych i 920 mln zł w rezerwie celowej. Cóż takiego się wydarzyło, że Bank Gospodarstwa Krajowego w styczniu wydał komunikat o rozdysponowaniu kwoty nie 1 mld zł, ale 618 mln zł? Otóż środki w ramach programu BSK, jeszcze zeszłoroczne, w kwocie 500 mln zł nie zostały w całości wydane. Zostały wydane w kwocie tylko i wyłącznie 120 mln zł, a 382 mln zł zostało przesunięte na rok 2025. Czy spowodowało to zmniejszenie wydatków? Nie. Planowanych wydatków? Nie. Spowodowało to li tylko zmniejszenie tego maksymalnego limitu - 1 mld zł. Cóż zatem zrobimy? Odpowiadając wprost na pytanie pani przewodniczącej, w pierwszej kolejności podwyższymy maksymalne limity wydatków, tak żeby środki, które mamy zabezpieczone w budżecie, można było wydać. Tych środków, tak jak powiedziałem, nie jest mało, są one rekordowe. Szacujemy, że w roku 2025 bez zmian budżetowych będziemy w stanie wydać na program budownictwa socjalnego i komunalnego kwotę ok. 3 mld zł. Takiej kwoty w budżecie nigdy nie było. Żeby być uczciwym, powiem, że także za rządów naszych poprzedników te kwoty, sięgające 2 mld, bo one tych 2 mld nie przekraczały, były wydatkowane stopniowo, nie w styczniu. To wydatkowanie było rozłożone na cały rok 2023, który był w wydaniu naszych poprzedników rekordowy. My wydamy znowu rekordową kwotę - 3 mld, ale także w ciągu roku.

    Czego do tego potrzebujemy? Zmiany limitów, o których powiedziałem, i przyjęcia projektu ustawy, o którym mówiła pani przewodnicząca. Tu mam bardzo dobrą informację: skończyliśmy, sfinalizowaliśmy w resorcie rozwoju prace nad tym projektem ustawy. On naprawdę znacznie różni się od tego, który był złożony w kwietniu jeszcze przez mojego poprzednika pana ministra Kukuckiego. Poza wspomnianymi limitami, poza prostowaniem bubli legislacyjnych, które pojawiły się w polskim ustawodawstwie dotyczącym np. funkcjonowania społecznych agencji najmu i społecznych inicjatyw mieszkaniowych - które zdarzają się każdemu, jasne - znalazły się tam m.in. regulacje dotyczące partycypacji w TBS-ach. Pozytywnie odpowiadamy na apel mieszkańców TBS-ów, którzy chcą cedować partycypację w TBS, a więc prawo rzeczowe do dysponowania lokalem, na osoby najbliższe. Myślę, że to spotka się z bardzo dobrym przyjęciem. Tam jest regulacja dotycząca zamknięcia ostatecznego programu ˝Bezpieczny kredyt 2%˝. Tam jest regulacja, która usunie przepisy dzisiaj jeszcze pozwalające deweloperom unikać płacenia składek na Deweloperski Fundusz Gwarancyjny. Tam jest całe mnóstwo regulacji dotyczących w sumie 15 ustaw.

    Na koniec mam dobrą informację: ten projekt zostanie skierowany w następnym roku do prac Komitetu Ekonomicznego Rady Ministrów (Dzwonek) i na posiedzenie Rady Ministrów. Dziękuję bardzo.

    (Poseł Tadeusz Tomaszewski: Panie ministrze, roku czy miesiącu?)

9. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Poseł Anna Maria Żukowska:

    Panie ministrze, mam nadzieję, że to była zwykła omyłka lingwistyczna i nie chodzi o rok, tylko o miesiąc, a nawet tydzień.

    Chciałam jeszcze zadać dodatkowe pytanie, dlatego że dzwonią do mnie samorządowcy z całego kraju, informując, że w związku z tym, że te limity nie zostały podwyższone, dużo TBS-ów nie może pozyskać środków unijnych, bo ma zablokowane środki z BGK. Czy tutaj jest potrzebna pilna ustawa, taka szybka ścieżka, która uwolni te limity? Chodzi o ustawę krótszą i szybszą do przyjęcia. Jesteśmy gotowi to zrobić po to, żeby samorządowcom, samorządom i przede wszystkim Polkom i Polakom, którzy czekają na te mieszkania, móc te środki uruchomić, bo - tak jak mówił pan minister - w budżecie one są przewidziane w rekordowej kwocie. Jedyne, co jest potrzebne, to ich uruchomienie. Tak że proszę o odpowiedź: Czy taka ustawa byłaby tutaj wskazana?

9. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Tomasz Lewandowski:

    Oczywiście przepraszam za przejęzyczenie. W polskiej polityce ostatnio są one dość częste, niestety.

    Szanowni Państwo! Odpowiadając wprost na pytanie pani przewodniczącej: problem został wygenerowany nie w roku 2024 czy roku 2025 przez ten rząd, ale - z całym szacunkiem - w roku 2023. Dlaczego? Otóż, po pierwsze, oczywiście, o czym wszyscy wiemy, nie będę tego rozwijał, te środki z KPO fizycznie pojawiły się później, niż mogły się pojawić. W związku z tym okres realizacji inwestycji zapisanych w Krajowym Planie Odbudowy dramatycznie się skrócił, bo wskaźniki, do których osiągnięcia się zobowiązaliśmy, mają być zrealizowane do końca czerwca 2026 r. Z tego wynika bardzo niekorzystny dla nas timing.

    Drugi aspekt, o którym się nie mówi. Nasi poprzednicy jeszcze w 2023 r. - na co zresztą też pan minister Uściński zwraca uwagę kancelarii premiera, bo do takiej korespondencji dotarłem - popełnili kolosalny błąd. Zamiast kierować środki, którymi dysponowano m.in. z tytułu emisji obligacji, w kwocie dodatkowych 1,5 mld zł, na budowę mieszkań, remonty i modernizację kamienic, skierowano je na tworzenie SIM-ów, na tworzenie instytucji, w których byli zatrudniani ludzie powiązani z ówczesnym obozem władzy. Te środki mogły wtedy zapewnić uzupełnienie tego krajowego, bezzwrotnego finansowania i dzisiaj pozwolić uruchomić w sposób spokojny wszystkie inwestycje.

    W projekcie, o który pytała pani przewodnicząca, są zapisy pozwalające realizować w pierwszej kolejności wnioski w ramach KPO. Są w lasce marszałkowskiej dwa projekty, dwóch klubów parlamentarnych, które zwiększają limity, które pozwalają uruchomić dodatkowe środki. W naszym przekonaniu jesteśmy w stanie ten projekt bardziej rozbudowany, złożony, kompleksowy skierować do prac parlamentu już w marcu, więc - w moim przekonaniu - specjalnie nie zmieni to sytuacji, ale bardzo dziękuję za tę inicjatywę i klubowi Lewicy, i klubowi Polski 2050, a także posłom Klubu Parlamentarnego PiS. Dziękuję bardzo.